ZANDVLIET, K., De 500 Rijksten van de Republiek / rijkdom, geloof, macht & cultuur

l

Maak kennis met de rijkste personen van de Republiek der Verenigde Nederlanden en van de Nederlandse gebieden in Amerika, Afrika en Azië. De 500 Rijksten van de Republiek tekent een groepsportret van de rijksten tussen 1600 en 1800 en schetst daarmee een beeld van het vergaren en behouden van macht en rijkdom. Allerlei rijken komen aan bod. Gezamenlijk vormen zij de elite van toen: al dan niet van adel, al dan niet gereformeerd, al dan niet in de Republiek wonend of in Europese havensteden en overzee. De rijksten regisseerden de Nederlandse cultuur en wetenschap. Velen van hen werden rijk door de handel. Gereformeerde kooplieden-regenten koesterden een imago van vrijheidszin en burgerlijkheid – en dat imago wordt ook vandaag graag benadrukt – maar vormden tegelijkertijd een vrij gesloten oligarchie. Zij bezetten machtsposities in hun eigen stad en bewogen zich van daaruit – via strategische huwelijken en in het spel om politieke macht – op gewestelijk, landelijk en internationaal niveau. Hun gedrag en cultuur vertoonde al snel adellijke trekjes. Bij de revoluties aan het eind van de 18de eeuw keerde de burgerij zich tegen de Oranjes en de adel maar ook tegen de gesloten regentenstand.